Dit bericht vond ik op de hyve “de kracht van het nu” en ik mocht hem op deze weblog zetten. Dat doe ik bij deze, want mij helpen deze oefeningetjes om in het nu te blijven, dus misschien helpen ze jou ook! Laat het me maar weten.
De gouden sleutel tot het NU
Een ouder bericht van Thijs, bewerkt en nogmaals onder de aandacht:
MP3, oefeningen af te spelen op je PC, laptop:
Inner Body:
http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_inner.mp3
Rising:http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_rising.mp3
Walking:http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_walking.mp3
Object Awareness:
http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_object.mp3
Drinking (Non-alcoholic):
http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_drinking.mp3
Breath Awareness:
http://flv.oprah.com/podcast/ane/week6/bonus_MP3_breath.mp3
Teksten, verschillende aandachtsgebieden:
Er zijn verschillende bewustzijnsoefeningen die kunnen helpen om je aandacht op het Nu te vestigen tijdens al je dagelijkse bezigheden. Om keer op keer de chaotische stroom van denken en emoties te doorbreken. Om uit de psychische tijdsdimensie te stappen wanneer je met je aandacht in het gepasseerde verleden of de denkbeeldige toekomst bent.
Door elke onderbreking van onbewuste gedachten en emoties, hoe kort dit ook duurt, komt het bewustzijn sterker op de voorgrond.
De denker waarnemen
Luister naar de stem in je hoofd. Hou dit een tijdje vol. Luister vooral naar herhalende gedachtepatronen. Wees onpartijdig, zodat je gedachten niet veroordeelt en ze niet probeert te ‘verslaan’. Wanneer je naar de stem in je hoofd luistert, merk je al snel dat er een verschil is tussen jou en die stem. Als je je bewust wordt van jezelf als waarnemer, dan verdwijnt de gedachte al snel omdat je je er niet mee identificeert. Jij bent die stem niet. Je ervaart een breuk in de gedachtestroom. Je wordt bewust van je natuurlijke, vredige toestand van Zijn. In deze toestand van verbondenheid ben je innerlijk heel alert en aanwezig.
De illusie van tijd doorzien
Stop met het creëren van denkbeeldige tijd. Doe dit zo vaak als je lukt. Dit kun je doen door gewoon heel diep te beseffen dat dit moment het enige is wat je ooit zult hebben. Maak van het Nu het belangrijkste aandachtspunt in je leven. Het Nu is als een huis of plaats waarin je altijd woont, gewoond hebt en zult blijven wonen. Zeg daarom altijd oprecht JA naar dit moment. Zelfs als je een situatie niet kan accepteren, probeer er dan toch een klein en tegelijkertijd essentieel onderdeel van te accepteren: wat er op dat moment is. De JA van binnen: deze ene beslissing verandert je hele werkelijkheid. Maar je moet jezelf er steeds weer aan herinneren. Die ene beslissing moet je telkens weer opnieuw nemen. Totdat het een ‘nieuwe natuur’ van je is geworden om met je aandacht in het Nu te verblijven.
Zelfobservatie
Maak er een gewoonte van om je mentale en emotionele toestand te observeren. Observeer de woeste rivier waarin al je gedachten en emoties stromen. Doe dit vanuit het innerlijke besef en vertrouwen dat je in essentie veel krachtiger bent dan alles wat er zich in je af kan spelen. Vragen om je hierbij te stellen zijn bijvoorbeeld:
-> Is er vreugde en lichtheid in wat ik doe?
-> Voel ik me op dit moment op mijn gemak?
-> Wat gaat er op dit moment in me om?
-> Wat is mijn relatie met het Nu?
-> Is er NU een probleem?
Beantwoord zo’n vraag niet meteen en analyseer jezelf niet verstandelijk. Richt je aandacht naar binnen. Wanneer je een licht of sterker gevoel van ongemak of spanning ervaart, word je er dan van bewust op welke manier je je verzet tegen het Nu ofwel tegen het leven zelf. Op welke manier je het Nu ontkent en je met je aandacht in de psychische tijdsdimensie zit. Of je gisteren wel juist hebt gehandeld, wat je over een half uur moet doen, de tientallen dingen die op je klussenlijstje staan, die afgehandeld moeten worden om daarna eindelijk rust te krijgen… Tegen de toekomst kan je nooit op. Gelukkig hoeft dat ook niet. Stress wordt veroorzaakt doordat je ‘hier’ bent en je in je gedachten ‘daar’ wilt zijn. Zie dan dat het Nu een middel, hindernis of vijand is geworden. Maar: meteen als je merkt dat je relatie met het Nu is verstoord ben je alweer aanwezig!
De kunst van overgave
Overgave is de eenvoudige maar diepe wijsheid van meegeven met de stroom van het leven. De enige plaats om overgave te kunnen beoefenen is het Nu. Overgave betekent dat je dit moment zonder voorbehoud accepteert. Je aanvaardt de ‘isheid’ van het moment. Het betekent dat je innerlijk verzet tegen wat is laat varen. Innerlijk verzet houdt in dat je onbewust NEE zegt tegen wat is. Er leeft een mentaal oordeel en emotionele negativiteit in je. Verzet komt al gauw op wanneer iets ‘mis’ gaat. Dat wil zeggen dat er een kloof is tussen eisen of starre verwachtingen van het denken en wat is. Verzet betekent pijn.
Vooral als het ‘mis’ gaat ontstaat er een kans om overgave te beoefenen. Aanvaarding ofwel acceptatie van wat is – een JA van binnen – bevrijdt je meteen van de identificatie met je verstand en brengt je weer bewust in contact met Zijn. Je krijgt toegang tot dat wat niet beïnvloed wordt door de voorbijgaande omstandigheden waaruit je levenssituatie bestaat.
Overgave is een innerlijke toestand. Vanuit die overgave kun je vervolgens besluiten welke actie je onderneemt in de uiterlijke wereld, in je levenssituatie. In de toestand van innerlijke overgave stroomt er een totaal andere energie dan wanneer je in verzet verkeert. Overgave geeft toegang tot de bronenergie van Zijn. Het spirituele is een levende werkelijkheid in je leven geworden.
Vanuit deze toestand zie je heel helder wat je kunt doen en kom je in actie. Je doet één activiteit tegelijk en je concentreert je op één ding. Als die activiteit op de toekomst gericht is, bijvoorbeeld als je praktische zaken aan het plannen bent, zorg dan dat je geen ‘mentale film’ gaat afdraaien van de toekomst, waardoor je het Nu-bewustzijn verliest. Je blijft met je aandacht in het Nu en je maakt af en toe gericht een uitstapje naar het verleden of de toekomst.
Bewust worden van verzet
Als het beoefenen van overgave niet direct lukt, zie dan dat er verzet in je leeft. Negativiteit betekent dat er innerlijk verzet is. Begin met erkennen dat er verzet is. En wees erbij als er verzet in je opkomt. Observeer hoe je verstand het creëert. Hoe het de situatie, jezelf en anderen een mentaal label geeft. Voel de energie van de emotie die hierbij opspeelt. Wanneer je het verzet waarneemt, zie dan dat het nergens toe dient. Wees je ervan bewust dat je irritatie geen doel heeft. Je verstand heeft het helemaal onbewust gecreëerd – er onbewust van uitgaande dat innerlijk verzet de situatie zou kunnen opheffen. Het verzet zelf is echter wat je stoort en niet de oorzaak. Met dit besef maak je het verzet bewust. En dat betekent het einde van verzet. Want verzet is altijd onbewust. Het kan niet overleven in je aanwezigheid.
Krachtige metaforen
Naast het direct beoefenen van overgave en het bewust worden van verzet zijn er krachtige metaforen die helpend kunnen zijn bij het ervaren van negativiteit. Ze kunnen je weer bewust in contact brengen met de energie van Zijn.
Er gebeurt iets wat negativiteit in je oproept. Stel je voor dat je doorzichtig wordt voor de uiterlijke oorzaak daarvan. Bijvoorbeeld: je hoort een geluid in huis of op straat en je stoort je hieraan. Stel je voor dat je helemaal transparant wordt, dat je geen massief lichaam meer hebt. Laat nu datgene wat een negatieve reactie bij je teweegbrengt dwars door je heen gaan. Als een golf die opkomt, door je heen gaat en weer wegstroomt. Er bestaat nu geen innerlijke muur meer van verzet tegen ‘dingen die niet horen te gebeuren’. Ervaar hoe alles nu kan stromen.
Je aandacht schenken aan routinehandelingen:
Word je bewust van routinehandelingen waarvan je gewend bent ze te doen als middel om een doel te bereiken. Doorbreek dit patroon door aan deze routinehandelingen al je aandacht te besteden en je intens bewust te worden van wat er Nu plaatsvindt. Bijvoorbeeld: als je een trap oploopt, voel dan elke beweging die je maakt. Als je je handen wast, voel dan alle zintuiglijke prikkels. Als je een kop thee zet, doe dat dan met al je aandacht. Besteed al je aandacht aan het doen zelf, wat het ook is, het resultaat komt vanzelf. Verbind één of meer routinehandelingen met deze bewustzijnsoefening. Schrijf ze op en herinner jezelf er regelmatig aan.
Bewustzijn brengen in dagelijkse klusjes
Een soortgelijke spirituele oefening kun je doen tijdens klusjes die op zich niet erg zijn om te doen, maar waar je niet direct plezier aan beleeft. Klusjes waarbij je een bepaalde sleur ervaart, die alleen maar tijd kosten en die je als ‘vervelend’ beschouwt. Bijvoorbeeld boodschappen doen, afwassen, het huis schoonmaken… Het ego – je denkbeeldige en onwerkelijke, door onbewuste conditionering gevormde ‘zelf’ – kan slechts op drie manieren omgaan met het Nu: als een middel, hindernis of vijand. Dus als iets om iets anders te kunnen ‘bereiken’. Doorbreek deze conditionering door een lijstje van klusjes te maken die kunnen dienen als oefening in alertheid ofwel innerlijke aanwezigheid.
Als het je lukt die bezigheden met verhoogd bewustzijn uit te voeren, merk je meteen duidelijk wat er in de plaats komt van een denkbeeldig concept als ‘vervelend’!
Bewust zijn van je ademhaling
Probeer je tijdens je dagelijkse bezigheden, zo vaak als lukt, bewust te zijn van de ademhaling die in je plaatsvindt. Je aandacht op je ademhaling richten is een heel effectieve manier om de stroom van denken en emoties te doorbreken en bewust in contact te staan met Zijn.
Bewuste ademhaling zet je verstand stil, omdat de ademhaling geen object is, geen vorm heeft. Belangrijker dan de lengte – al is het maar een paar seconden – is hoe vaak je deze pauzes kunt creëren. Door de kracht van herhaling wordt je bewustzijn sterker en worden de onderbrekingen vanzelf steeds langer.
Voel dat je als het ware tot in je onderbuik ademt. Voel de lucht in en uit je lichaam stromen. Haal eventueel een paar keer diep adem. Laat de adem verder zijn natuurlijke gang gaan. Observeer hoe je buik bij elke ademhaling een beetje uitzet en weer krimpt. Om je bewustzijn te versterken, kan het helpen om je voor te stellen dat je omringt bent met licht, dat je dit licht inademt en het je lichaam vult en lichtgevend maakt. Maar hecht je niet aan een visuele voorstelling. Richt je aandacht voornamelijk of helemaal op je ademhaling zelf. Als je met je aandacht bij je ademhaling bent, dan heb je niets nodig. Je wilt of hoeft niets. Je ervaart de vrede van Zijn.
Bewust zijn van het energieveld in je lichaam
Lichaamsbewustzijn houdt je aanwezig en is als een anker dat je bewust met het Nu verbindt. Een heel goede manier hiervoor is om – wat je ook doet in het dagelijkse leven – ervoor te zorgen dat er altijd iets van je aandacht gericht is op het onzichtbare, innerlijke energieveld van je lichaam.
Richt je aandacht naar binnen. Voel je lichaam van binnen. Zit er leven in? Als je niet veel voelt, geef je aandacht dan aan wat je wél voelt. Vestig je aandacht op je hele lichaam. Voel het subtiele energieveld dat het lichaam doordringt en leven schenkt aan elk orgaan en aan elke cel. Voel je lichaam als één energieveld. Blijf je hier op concentreren. Voel je lichaam van binnenuit. Voel een diep besef van vrede op de achtergrond, van een stilte die je nooit verlaat. Voel de verbondenheid met je bron.
Lichaamsgerichte meditatieLichaamsbewustzijn kan je op elk moment in het dagelijkse leven beoefenen. Je kan er ook een meditatie van maken. Neem dan ongeveer 10 minuten de tijd, zonder je af en zoek een houding waarin je ontspannen en met rechte rug zit. Gebruik een stoel, meditatiekussen of meditatiebankje. Deze meditatie komt overeen met de eerdergenoemde beoefening van lichaamsbewustzijn.
Doe je ogen dicht. Richt je aandacht naar binnen. Voel je lichaam van binnen. Zit er leven in? Als je niet veel voelt, geef je aandacht dan aan wat je wél voelt. Voel het subtiele energieveld dat het lichaam doordringt en leven schenkt aan elk orgaan en aan elke cel. Voel je lichaam als één energieveld. Blijf je hier op concentreren. Voel je lichaam van binnenuit. Voel een diep besef van vrede op de achtergrond, van een stilte die je nooit verlaat. Voel de verbondenheid met je bron. Voel dat het innerlijke lichaam geen grenzen heeft. Word één met dat gevoel.
Kom na een tijdje weer terug in de fysieke omgeving en doe je ogen open. Neem nu een paar minuten lang je omgeving op een meditatieve manier in je op
- dat wil zeggen zonder mentale etiketten te plakken – en blijf ondertussen je innerlijke lichaam voelen.
Meditatie als versterker
Bij ziekte, opkomende ziekte of een verstoring in je energieveld kan je een meditatie doen die je immuunsysteem versterkt en je een lading energie geeft. Je ‘overspoelt’ je lichaam met bewustzijn. Deze oefening kun je liggend in bed doen, bijvoorbeeld ’s ochtends of ’s avonds.
Ga op je rug liggen en doe je ogen dicht. Richt je aandacht op je verschillende lichaamsdelen en blijf ongeveer 15 seconden bij elk lichaamsdeel: voeten, benen, buik, borst, armen, handen, hoofd. Zit er leven in? Laat daarna je aandacht een aantal keer langzaam, als een golf door je hele lichaam heen en weer gaan, van je voeten naar je hoofd en weer terug. Voel daarna je innerlijke lichaam als geheel, als één energieveld. Blijf een paar minuten in dat gevoel. Je bent intens aanwezig in elke cel van je lichaam.
Mediteren over sterfelijkheid en onsterfelijkheidEen van de krachtigste spirituele oefeningen is diep mediteren over de sterfelijkheid van de stoffelijke vorm van jou als mens.
Dring diep door in je lichaam, in je vorm als mens. Besef diep dat je je lichaam bewoont maar dat je niet je lichaam bent. Laat de vorm van je lichaam als het ware sterven. Het valt uiteen. Laat ook alle verstandelijke vormen sterven. Ervaar nu dat jij er nog steeds bent. Ervaar dat je essentie niet kan sterven. Het leeft volop en is stralend aanwezig.
Dwangmatige gedragspatronen doorbreken
Een al lang bestaand dwangmatig gedragspatroon kan je een verslaving noemen. Het leeft als een quasi-persoonlijkheid in je, als een energieveld dat regelmatig de macht van je leven overneemt. Het bezet zelfs je denken. De stem in je hoofd wordt dan de stem van de verslaving.
Ga na of je een dwangmatig gedragspatroon hebt, zoals roken, je overeten, drinken, tv kijken, computeren… Wanneer je merkt dat er een dwangmatige behoefte in je opkomt, hou dan op met wat je aan het doen bent. Haal een paar keer bewust adem. Daarmee wek je bewustzijn op. Neem dan een paar minuten de dwangmatige behoefte waar als een energieveld in jezelf. Voel bewust de behoefte om fysiek of mentaal iets tot je te nemen of het verlangen om een of andere dwanghandeling uit te voeren. Haal dan nog een paar keer bewust adem.
De dwangmatige behoefte kan nu verdwenen zijn. Het kan ook zijn dat de behoefte te sterk is en je er toch aan toegeeft. Maak er geen probleem van. Maak van de verslaving een deel van je bewustzijnsoefening. Stel jezelf keer op keer de volgende vraag: wie is er aan het woord? Je wordt je dan bewust van de stem van de verslaving en de stem van je innerlijke kern. Naarmate je bewuster wordt, verzwakken ook je verslavingspatronen.
Doorbreken van identificatie met het pijnlichaamEmotioneel lijden is in de meeste gevallen niet nodig. Of dat hoeft het niet te zijn. Emotionele pijn die je nu schept, is altijd een of andere vorm van niet-aanvaarden, van onbewuste weerstand tegen wat er is. Het denken wil iets anders dan er is. Het is dan aan het veroordelen en emoties voelen negatief. Lijden is het gevolg van identificatie met vorm.
Naast pijn die je nu maakt, is er ook pijn uit het verleden. Dit leeft voort in je lichaam en geest. Het kan in slapende en actieve toestand verkeren. Het is een veld van ‘negatieve’ energie. Zie het als levensenergie die opgesloten is en niet meer stroomt. Deze energie noemt Eckhart Tolle het emotionele pijnlichaam.
Let op elk teken van ongelukkigheid in jezelf, in welke vorm dan ook. Boosheid, somberheid, jaloezie, ongeduld… Het kunnen allemaal uitingingen zijn van het pijnlichaam, als het verleden dat in je voortleeft. Zelfs de kleinste irritatie is een vorm van pijn.
Neem het pijnlichaam waar en voel het energieveld in je lichaam. Aanvaard dat het pijnlichaam er is. Ga er niet over nadenken. Oordeel niet. Word je bewust van zowel de emotionele pijn als van jou als de waarnemer, de zwijgende toeschouwer. Weet wat je ware identiteit is. Wees de stille waarnemer. Zo doorbreek je de identificatie met het pijnlichaam.
Terwijl je het pijnlichaam waarneemt, kan het nog een tijdje actief blijven, zoals een wiel dat nog even blijft doordraaien terwijl het niet meer aangedreven wordt. Blijf aanwezig als de oplettende beschermer van je eigen innerlijke ruimte. Geef niet toe aan de verleiding van het verstand om je opnieuw te identificeren met pijn. Pijn voedt zich met meer pijn. Maar wat het niet kan verdragen is het licht van je bewustzijn. Hoe sterk pijn ook lijkt te zijn, de macht van je bewustzijn is altijd sterker. Hoe meer je het Nu kunt erkennen en aanvaarden, des te meer ben je vrij van pijn. Als je weet dat je je niet op je gemak voelt, schept dat weten een stille ruimte die je onvrede liefdevol omhult. Je laat pijn dienen als brandstof voor de vlam van je bewustzijn. De vlam gaat hierdoor helderder branden.
Vergeef jezelf dat je geen vrede hebt. Op het moment dat je de onvrede volkomen aanvaardt, wordt deze veranderd in vrede… Dat is het wonder van overgave.
Relaties als spirituele oefening
Liefde is een toestand van Zijn. Het is niet iets buiten je, maar zit diep in je. Liefde is niet afhankelijk van een persoon, van een ander lichaam of van welke andere vorm dan ook. Vanuit Zijn zie je het lichaam en het verstand van de ander als niet meer dan een scherm, waarachter je zijn of haar ware werkelijkheid voelt – zoals je die van jezelf voelt.
Voel je eigen vormeloze bewustzijn. Zie dit leven, deze eenheid, in ieder mens, door alle vorm en illusie van afgescheidenheid heen. Echte liefde is het herkennen van het vormeloze in de ander.
Relaties worden echter meer dan ooit beheerst door problemen en conflicten. Want relaties activeren het pijnlichaam. Wanneer dat zo is, ontsnap er dan niet aan, maar zie wat er allemaal aan het licht wordt gebracht in contact met de ander. Is er woede of jaloezie in je, weet dan dat het er is. Ben erbij, voed het niet maar hou vast aan je weten.
Als je onbewust gedrag bij je partner waarneemt, hou dat dan in de liefdevolle omhelzing van je weten. Als je reageert op de onbewustheid van je partner – op welke manier dan ook – dan word je zelf ook meteen onbewust. Maar onbewustheid en weten kunnen niet lang naast elkaar bestaan. Als je in een woordenwisseling of conflict terechtkomt, observeer dan hoe defensief je wordt als je standpunt wordt aangevallen. Of voel de kracht van je agressie als je het standpunt van de ander aanvalt. Observeer de gehechtheid aan je opvattingen. Voel de energie achter je behoefte om gelijk te hebben en de ander in het ongelijk te stellen. Weet dat het de energie van het ego is. Je maakt deze energie bewust door de energie met aandacht te voelen. Besef dan dat je een keuze hebt. Laat je manier van reageren gewoon eens los en ervaar wat er gebeurt. Geef je over. Door het laten varen van verzet – door vanuit egoperspectief ‘kwetsbaar’ te worden – ervaar je je echte kracht en onkwetsbaarheid.
Stop met het veroordelen van jezelf. Stop met het veroordelen van je partner. Oordelen houdt in dat je iemands gedrag verwart met wie hij of zij werkelijk is. Als je nooit kunt aanvaarden wat is, kan je anderen ook nooit accepteren. Wanneer je niet tevreden bent met je relatie, aanvaard je partner dan helemaal zoals hij of zij is, zonder de ander te hoeven beoordelen of veranderen. Daardoor laat je het ego onmiddellijk achter je. Door overgave verandert je relatie ingrijpend.
Laat je relatie een spirituele oefening zijn. Zoek geen geluk of vervulling in een ander of een relatie. Aanvaard in plaats daarvan dat de relatie er is om je bewust te maken, zodat je leert af te stemmen op het hogere bewustzijn. Als er in een relatie aan je behoeften tegemoet wordt gekomen is dat mooi, maar het maakt weinig uit voor je diepe innerlijke toestand.
Leer te uiten hoe je je voelt zonder de ander ergens de schuld van te geven. Leer open naar je partner te luisteren, zonder je defensief op te stellen. Geef je partner de ruimte zich uit te spreken. Wees aanwezig en weet dat egoreacties overbodig zijn. In plaats van vervulling in een ander te willen vinden, kan een relatie je vervulling schenken vanuit jouw bewustzijnstoestand.
Het toestaan van egovermindering
Een soortelijke egogerichte oefening als die in een partnerrelatie kun je doen in het dagelijkse contact met anderen. Merk op dat het ego altijd op zijn hoede is voor dreiging en verzwakking. Het wil respect en erkenning. Het wil bijzonder zijn. Als het bekritiseerd wordt, slaat het automatisch terug. Of de ander gelijk of ongelijk heeft, is voor het ego niet belangrijk. Het is veel meer geïnteresseerd in zelfbehoud dan in waarheid.
Een krachtige spirituele oefening is bewust de vermindering van het ego toe te staan wanneer dit gebeurt. Voel je je aangevallen, probeer dat gevoel van aantasting van het ‘ik’ dan niet te herstellen door ‘voor jezelf’ op te komen. Experimenteer hiermee in het dagelijkse leven. Als iemand je bijvoorbeeld bekritiseert, verwijten maakt of uitscheldt, sla dan niet terug en verdedig jezelf niet. Doe niets. Laat toe dat je zelfbeeld aangetast wordt, dat je je minder dan de ander voelt. Richt je aandacht op hoe dat diep van binnen aanvoelt. Even voelt het wellicht heel ongemakkelijk, alsof je gekrompen bent. Daarna voel je misschien een innerlijke ruimte die heel levendig en krachtig is. Je beseft dan dat je helemaal niet minder bent geworden. Je bent zelfs gegroeid. Vanuit deze, niet-reactieve kracht voel je of het nodig is om je uit te spreken naar de ander over zijn of haar gedrag. Ervaar de totaal andere energie waarmee je nu in contact staat met de ander.
Lees ook het boek “De kracht van het NU” van Eckhardt Tolle!
Niet geschreven, wel geplaatst door Sophia Berkati, 2009
